De bezienswaardigheden liggen op één lijn: de A82 door Glencoe naar Fort William, daarna de A830 westwaarts naar Glenfinnan. Het meeste wat hier telt, is buiten en gratis; wat het vraagt, is tijd, goed schoeisel en een waakzaam oog op het weer.
1 Glencoe en de Three Sisters
De hoofdweg loopt ongeveer tien mijl door het dal, met parkeerhavens bij de beroemde uitzichtpunten: de Meeting of Three Waters en de Three Sisters, drie immense steunberen van Bidean nam Bian. Vanaf de parkeerplaats bij de Three Sisters klimt een ruw, rotsig pad naar de Lost Valley (Coire Gabhail), een verborgen hangend dal waar de MacDonalds gestolen vee zouden hebben verstopt.
Praktisch: Gratis. Uitzichtpunten: elk 10–20 minuten. Lost Valley: 2–3 uur heen en terug over ruw terrein met een rivieroversteek – bergschoenen onmisbaar. De parkeerplaatsen staan in de zomer halverwege de ochtend vol.
2 Buachaille Etive Mòr en Glen Etive
De ‘grote herder van Etive’ houdt de wacht bij de oostelijke ingang van het dal, vanaf de A82 een bijna volmaakte piramide. Vlak daarachter loopt een eenbaansweg twaalf mijl door Glen Etive naar een zeeloch – een prachtige doodlopende weg die in de James Bond-film Skyfall te zien was. Gebruik de passeerplaatsen zoals het hoort en neem al je afval mee; het dal heeft te lijden gehad van achteloze bezoekers.
Praktisch: Gratis. Klassieke fotostop bij het Kings House; reken op 1½ uur voor de rit door Glen Etive en terug.
3 Het dorp Glencoe en het verhaal van het bloedbad
In de vroege uren van 13 februari 1692 doodden soldaten die bij de MacDonalds van Glencoe waren ingekwartierd op bevel van de regering zo’n 38 mannen, vrouwen en kinderen; nog meer mensen stierven op de vlucht in de sneeuw. Het bezoekerscentrum van de National Trust for Scotland, net ten oosten van het dorp, geeft uitleg over de gebeurtenis, de geologie en de dierenwereld, en heeft een nagebouwd plaggenhuis. In het dorp staat een gedenkteken, en er is ook een klein volkskundig museum met rieten dak.
Praktisch: Bezoekerscentrum: gratis toegang, betaald parkeren. Reken op 1 uur. Volkskundig museum: kleine toegangsprijs, seizoensgebonden.
4 Ben Nevis
Het dak van Groot-Brittannië is een stenig plateau met de ruïne van een victoriaans weerstation, boven 600 meter hoge wanden aan de noordkant. De Mountain Track vanuit Glen Nevis is een lang, onverbiddelijk, goed aangelegd pad. De top zit vaker wel dan niet in de wolken, sneeuw blijft tot in de zomer liggen, en in de mist vraagt het topplateau om zorgvuldig kompaswerk – elk jaar raken mensen in de problemen.
Praktisch: Gratis. Ongeveer 17 km en 7–9 uur heen en terug, met 1.300 m stijgen. Volledige bergkleding, eten, kaart en kompas; controleer de bergweersverwachting en vertrek vroeg.
5 Glen Nevis en Steall Falls
Is de Ben te veel van het goede, rijd dan naar het eind van de weg door Glen Nevis en loop door de Nevis Gorge – een kort, rotsig pad boven een kolkende bergstroom – naar een vlakke groene weide waar Steall Falls aan de overkant 120 meter langs de wand omlaag valt. Voor avontuurlijke types ligt er een draadbrug over de rivier. Het is een van de beste korte wandelingen van Schotland.
Praktisch: Gratis. Ongeveer 3,5 km en 1½–2 uur heen en terug. Het pad is ruw en glad, met steile afgronden: goed schoeisel, en let op met kinderen.
6 Glenfinnan: het viaduct en het monument
Zeventien mijl ten westen van Fort William dragen de 21 betonnen bogen van het Glenfinnan-viaduct (in gebruik sinds 1901) de spoorlijn naar Mallaig in een bocht over het dal. Eronder, aan de kop van Loch Shiel, markeert een eenzame toren de plek waar Bonnie Prince Charlie op 19 augustus 1745 zijn standaard hees en zo de laatste Jacobitische opstand begon. Paden leiden naar uitzichtpunten boven beide.
Praktisch: De uitzichtpunten zijn gratis; de betaalde parkeerplaatsen (van de National Trust for Scotland en een parkeerterrein van de gemeenschap) staan vol voordat de trein komt – wees er minstens 45 minuten van tevoren, of kom met de trein. Kleine toegangsprijs voor de beklimming van het monument. Reken op 1½–2 uur.
7 De Jacobite-stoomtrein
De Jacobite, vaak een van de grote treinreizen ter wereld genoemd, rijdt 84 mijl heen en terug tussen Fort William en de vissershaven Mallaig, langs Loch Eil, over het viaduct, langs het zilverwitte zand van Morar en in het zicht van de Small Isles. Het is de ‘Zweinsteinexpres’ uit de films.
Praktisch: Seizoensgebonden, ruwweg van april tot en met oktober; boek maanden vooruit. Ongeveer 6 uur, inclusief een stop in Mallaig. ScotRail-treinen rijden het hele jaar over dezelfde lijn.
8 Neptune’s Staircase en het Caledonisch Kanaal
Bij Banavie, drie mijl van Fort William, tillen acht aaneengeschakelde sluizen boten 20 meter omhoog vanaf zeeniveau – de langste sluizentrap van Groot-Brittannië, gebouwd door Thomas Telford als onderdeel van het Caledonisch Kanaal, dat in 1822 openging. Het jaagpad is goed voor een makkelijke, vlakke wandeling of fietstocht met Ben Nevis recht voor je.
Praktisch: Gratis. 45 minuten. Station Banavie ligt naast de sluizen.
9 Berggondel van Nevis Range
De enige berggondel van Groot-Brittannië stijgt naar 650 m op de hellingen van Aonach Mòr, zeven mijl ten noorden van Fort William: moeiteloos uitzicht over de Great Glen, korte wandelingen vanaf het bergstation en, in het seizoen, skiën en downhill-mountainbiken van wereldklasse.
Praktisch: Betaald; afhankelijk van het weer, en de meeste winters een tijd gesloten voor onderhoud. Reken op 2 uur.
Tours met gids: Glencoe & Fort William
Boottocht vanaf €45 Fort William: boottocht naar Seal Island op Loch Linnhe
Twee ontspannen uren op de zeearm onder Ben Nevis, op zoek naar zeehonden, met toelichting over het stadje en zijn bergen.
Wandeling met gids vanaf €147 Fort William: groepswandeling met gids naar de top van Ben Nevis
Via de Mountain Track naar de hoogste top van Groot-Brittannië, met een gediplomeerde berggids die de navigatie en het tempo voor zijn rekening neemt. Een volle, zware dag.
